Lappstaden: de grootst bewaarde Sami nederzetting ter wereld

Lappstaden- de grootst bewaarde Sami nederzetting ter wereld

Wanneer je besluit af te reizen naar het noorden van Scandinavië, dan treed je het land van de Sami binnen. Het Sami volk is het enige oorspronkelijke en inheemse volk dat Europa kent en vormt een belangrijke culturele en historische pijler uit de geschiedenis van Scandinavië. Op verschillende plekken in Zweden kun je kennismaken met de cultuur en gebruiken van dit van oorsprong nomadische volk. Lappstaden is zo’n plek: dit kerkdorp is de grootst bewaarde Sami nederzetting ter wereld.

Samisch Kerkdorp in Lapland - sommarmorgon.com

De totstandkoming van Lappstaden

Het is aan het begin van de 17eeuw dat in Lapland de eerste kerken gebouwd worden. De kerk van Arvidsjaur werd voltooid in 1607. De kerk wilde de Sami het Christendom en Christelijke leer bijbrengen en als gevolg daarvan werd er een wet opgesteld dat men een minimaal aantal kerkdiensten per jaar moest bijwonen.

Houten hutten in Arvidsjaur - sommarmorgon.com

Best lastig voor een nomadisch volk, dat voor een groot deel van de tijd rondtrok met hun rendieren. Daarom bouwde men op de route naar de kerk tenten (gåhties of goahties), waarin de sami konden overnachten. Omdat de afstanden in het noorden van Scandinavië sowieso lang kunnen zijn, bouwde de lokale bevolking vlakbij de kerk een aantal hutten waar kerkgangers konden huisvesten tijdens hun bezoek aan de kerk. In Arvidsjaur kwam er een sectie voor de Sami (Lappstaden), een sectie voor boeren en een sectie voor handelaren. Iedere sectie had zijn eigen hutten en vandaag de dag bestaat alleen Lappstaden nog.

Lees meer: Bezoek openluchtmuseum Jamtli: een reis terug in de tijd

In totaal kwamen er 71 van die kerkdorpen, waarvan Lappstaden er één is. Inmiddels zijn er nog 16 over, waarvan Gammelstad in Luleå de grootste is.

Lappstaden- gåhties - sommarmorgon.com

Uniek in zijn soort en nog altijd in gebruik

Lappstaden is dus gesitueerd in het centrum van Arvidsjaur en biedt de grootste verzameling bos-Sami hutten in heel Lapland. Je ziet hier vooral veel pyramide vormige woningen, die eigenlijk een combinatie vormen van de oorspronkelijke ronde tenten en de vierkante houten woningen van de Sami. Er staan ongeveer 80 gebouwen, waarvan een gedeelte wordt gebruikt als opslag en een gedeelte om in te wonen.

Handgemaakte sieraden bij een Samische Gåhtie - sommarmorgon.com

Lappstaden is nooit gebruikt als permanente bewoning, maar wel als tijdelijke logeerplek tijdens kerkelijke festiviteiten. Denk aan begrafenissen, dopen en huwelijken. Zelfs vandaag de dag is Lappstaden nog in gebruik door het Sami volk. Ieder jaar in het laatste weekend van augustus vindt het Storstämning feest plaats, waarbij Sami elkaar ontmoeten tijdens een bijeenkomst van de Sami association. Er zijn spellen en wedstrijden. Een levendige en positieve vibe dus. Lappstaden is dus niet per se een openluchtmuseum: de traditie leeft hier nog!

Lees meer: Messaure, een verlaten dorp in Noord-Zweden

Borden met uitleg in Lappstaden - sommarmorgon.com

Onze ervaring

Er worden hier in de zomer diverse rondleidingen gegeven, maar wij kozen ervoor om zelf even rond te dwalen in Lappstaden. Dat kan prima zonder gids, want er staan verschillende borden met uitgebreide uitleg in meerdere talen. Diverse hutten stonden open, zodat je kunt zien hoe men er gebruik van maakt. Ook zaten er een aantal mensen in traditionele kleding met de hand sieraden te maken. Deze sieraden zijn heel opvallend en kom je hier in het noorden overal tegen. Ik vond het zelf erg bijzonder om hier rond te lopen en een stukje cultuur van dit bijzondere volk te ontdekken.

Samisch kerkdorp Lappstaden - sommarmorgon.com

Meer informatie

Lappstaden
Borgargatan
933 31 Arvidsjaur

Lappstaden is het hele jaar geopend en gratis toegankelijk.
Rondleidingen worden tussen 15 juni en 15 augustus dagelijks gehouden om 18.00 uur. Kosten: 100 SEK per persoon. Taal: Zweeds en Engels

Meer leren over de Sami cultuur? Bekijk de site van Visit Lapland voor informatie.

Pinterest lappstaden

26 Reacties

  1. 17 november 2019 / 17 november 2019

    Zolder je nog eens wat, ik was totaal niet op de hoogte van het bestaan van die huizen; ik dacht dat ze vooral in tenten woonden.

  2. 17 november 2019 / 17 november 2019

    Ontzettend interessant dit! En ik hou hier van. Ben gek op de geschiedenis van de wereld. Ik ben ook wel benieuwd naar hun interieur. Waren ze daar toen al mee bezig om het gezellig te maken of kon ze dat niet schelen? Mega interessant!

    • 21 november 2019 / 21 november 2019

      Altijd leuk om meer over de cultuur te lezen. Ik had nog nooit van Sami gehoord en ze komen uit Europa. Informatief en interessant.

      • Amy - SommarmorgonNL
        Auteur
        22 november 2019 / 22 november 2019

        Ja, dat is wel bijzonder he? Een bevolking waar veel mensen in Midden- en Zuid-Europa eigenlijk maar weinig van weten.

    • Amy - SommarmorgonNL
      Auteur
      22 november 2019 / 22 november 2019

      Thanks Audrey! Het noorden van Europa heeft een heel interessante cultuur en geschiedenis :)

  3. 18 november 2019 / 18 november 2019

    Superleuk! Ik ben nog nooit in Scandinavië geweest maar wel benieuwd. Dat komt vooral door het koude weer en hoge prijzen. Als ik een tripje boek wordt het dan eerder een warm land. Ik had laatst een detectiveserie gezien en daar kwamen de Sami in voor… ik had er eerst nog nooit van gehoord. Lijkt me bijzonder om te zien, die huisjes.
    Jitske Jepma plaatste onlangs.. Yoga tijdens zwangerschap: 9 tips voor een veilige yoga practiceMy Profile

    • Amy - SommarmorgonNL
      Auteur
      18 november 2019 / 18 november 2019

      Hoi Jitske, dank voor je reactie! Waar komt je idee van hoge prijzen en koud weer vandaan? Dat is toch een beetje een vertekend beeld.. check vooral mijn andere artikelen!

  4. 21 november 2019 / 21 november 2019

    nog nooit van gehoord maar wel leuk om eens een keer over te lezen!!

  5. 21 november 2019 / 21 november 2019

    Wat interessant! Had er nog niet eerder van gehoord ook

    • Amy - SommarmorgonNL
      Auteur
      22 november 2019 / 22 november 2019

      Dat kan ik me voorstellen. Spreekt het je aan er eens naartoe te gaan?

  6. 21 november 2019 / 21 november 2019

    Prachtig natuur! Wij gaan skien in Finse Lapland in 2020. Super spannend & leuk!

    • Amy - SommarmorgonNL
      Auteur
      22 november 2019 / 22 november 2019

      Super gaaf, mooi vooruitzicht!

  7. 21 november 2019 / 21 november 2019

    Wat leuk om te lezen als Scandinavië genieter. Ik heb 1x de Samí ontmoet tijdens mijn vakantie vlakbij Kiruna . Erg leuke ervaring om te zien en te horen. Dit dorp kende ik nog niet. Leuk om de geschiedenis hiervan te lezen. Mooie blog!
    Samira | Greatest location plaatste onlangs.. Bijzonder overnachten in DrentheMy Profile

    • Amy - SommarmorgonNL
      Auteur
      22 november 2019 / 22 november 2019

      Oh wauw, ik ben wel benieuwd naar je ervaring! Waar ben je precies geweest toen?

  8. 21 november 2019 / 21 november 2019

    Interessant! Zo leer je weer eens wat bij. :)

  9. 21 november 2019 / 21 november 2019

    Ik vind dat het een enorm rustige uitstraling heeft. Dat spreekt me direct aan.

    • Amy - SommarmorgonNL
      Auteur
      22 november 2019 / 22 november 2019

      Dat heeft het ook, er heerst echt een hele fijne en rustige sfeer.

  10. Jouvence
    21 november 2019 / 21 november 2019

    Lijkt me leuk en interessant om een keer in het echt gezien te hebben!

    • Amy - SommarmorgonNL
      Auteur
      22 november 2019 / 22 november 2019

      Ik vond het zelf ook erg bijzonder om hier even rond te lopen. Toch een hele andere cultuur dan die van ons.

  11. 22 november 2019 / 22 november 2019

    Oww waauw…Superleuk om daar een keertje te bezoeken. Geweldig dit

  12. 28 november 2019 / 28 november 2019

    Oh wauw, dit ziet er wel heel bijzonder uit. Lijkt me echt een prachtige ervaring :-)

  13. Caroline
    8 december 2019 / 8 december 2019

    Lijkt me enig om daar eens te mogen overnachten.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

CommentLuv badge

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Luister naar The Swedest Thing Podcast
Translate »

Deze blog gebruikt cookies om instellingen te bewaren en voor het meten van o.a. bezoekersaantallen. Door gebruik te maken van deze website ga je hiermee akkoord.  Meer info